postvirtual

Halte Puerta del Sol

In Sol on 21 mei 2011 at 09:03

Ik heb nog genoeg dingen te zien en te doen in Granada, maar dat heeft geen haast, dat komt nog wel. Voorlopig ben ik op reis, zonder een vastomlijnd doel. Ik keerde terug naar Málaga om er de zee weer eens van dichtbij te zien, en om er op mijn vaste stekjes in alle rust te gaan vertalen. Vrijheid dus. Vrijheid kan je op verschillende manieren definiëren. ‘Afwezigheid van dingen die je binden’, kan je zeggen. Ook het maken van plannen als je op reis bent is een manier om jezelf te binden. Dat deed ik dus niet. Toen ik op een ochtend nog niet zo lang geleden, namelijk gisteren, besloot dat ik Málaga wel zat was pakte ik mijn rugzak en liep ik naar het busstation. Op basis van de mogelijkheden zou ik daar wel bepalen waar ik dit keer naar toe zou gaan. Aanvankelijk wilde ik een beetje in de buurt van de zee blijven en doorreizen naar Gibraltar, of naar Cádiz, of anders landinwaarts naar Sevilla. Maar op het busstation bleek dat er nog andere mogelijkheden waren, en in de krant die ’s ochtends altijd een onlosmakelijk onderdeel van mijn ontbijtritueel was had ik gelezen dat er er dingen gaande waren in Spanje. Daar had ik ook al het één en ander van gezien: een feestelijke optocht in Granada, een sit-in op een plein in Málaga. Mensen die protesteren onder de slogan ‘Echte Democratie Nu.’ Het centrum van het protest was in de hoofdstad, op het plein van Puerta del Sol.

Ik besloot de nachtbus naar Madrid te nemen.

Daar ben ik dus nu. Ik was nogal een beetje sceptisch vooraf, maar toen ik bij Puerta del Sol vlak voor zonsopkomst uit de metro stapte stond ik ineens in een andere wereld. Een wereld waar de verbeelding aan de macht is. Het hele plein was bezet, en ingericht als een enorme huiskamer van het volk. Banken, bedden, stentjes, een grote overkapping tegen de zon en de regen. Het leek wel een arabische bazaar. En overal lagen mensen heel georganiseerd te dromen.

Wat is dit? dacht ik. Wat is hier aan de hand?

Ik weet niet of en wat jullie ervan gehoord hebben, maar hier wordt het de ’15 Mei’ beweging genoemd. In alle grote en middelgrote Spaanse steden wordt er geprotesteerd, en dit is het hart. Mensen hebben drie dagen geleden het plein bezet. Er zijn gemeenteraadsverkiezingen op komst, maar ze zijn het zat.

Kennelijk heeft Zapatero iets niet helemaal goed gedaan de afgelopen zeven jaar, want de mensen willen verandering. Ze willen geen corrupte politici meer, of ze zich nou rechts of links noemen. Ze willen partecipatieve democratie, ze willen niet langer marionetten zijn in handen van de banken, ze willen gratis gezondheidszorg voor iedereen en ze willen nog veel meer. Oude slogans worden weer uit de doos gehaald, ook al gebeurt dat in Spanje voor het eerst op deze schaal: ‘Laten we realistisch zijn en laten we het onmogelijke vragen.’

In Italië heb ik vaak genoeg meegelopen met protestdemonstraties in Rome en Florence, maar ik had altijd het gevoel dat dat een soort rituele uitlaatklep was. De mensen gaan een dagje demonstreren, en daarna buigen ze weer gewoon hun hoofd, alsof ze er eigenlijk niet in geloofden. Hier wel. De mensen hebben het plein bezet en ze zijn niet van plan te wijken. Ze menen het serieus.

En hier zit ik dus nu op het ‘Tahrirplein’, zoals het door sommigen al genoemd wordt, jullie deze brief te schrijven te midden van tienduizenden compañeros.

Ik heb me aangesloten bij de revolutie. En hoewel ik, misschien als gevolg van mijn jaren Italië, enigszins cynisch aangelegd ben, wil ik toch wel graag zien hoever men bereid is om te gaan.

Het protest is officieel verboden door de kiescommissie. Vandaag is de dag van ‘reflectie’ voor de verkiezingen van morgen. Maar de mensen trotseren het verbod, enerzijds omdat het geen politieke bijeenkomst is in de zin van dat er stemmen worden geronseld, en anderzijds omdat de Spaanse grondwet iedereen het recht geeft om bijeen te komen zonder daar toestemming voor te vragen. De politie laat het dan ook rustig toe. Het zou ook geen mooi plaatje voor de buitenwereld zijn als je op de dag voor de verkiezingen een plein schoonveegt met mensen die ‘echte democratie’ eisen. Er is geen oproerpolitie aanwezig, alleen een handvol niet onvriendelijk ogende agenten. Voor de rest is het hier feest. Een feest van de democratie.

De organisatie en de geest van beschaving die er heerst op dit plein zijn bewonderenswaardig. Overal is aan gedacht. Er zijn toiletten, er is een eerste hulp post, er is een informatiebalie die plattegronden van het plein uitdeelt. Er is een communicatiecomité waar foto’s, films en andere getuigenissen worden verzameld voor copyleft publicatie op internet, er is een crêche ingericht, en een bagagedepot waar ik mijn rugzak heb kunnen stallen. Overal wordt drinkwater uitgedeeld, er zijn dekens voor handen voor wie wil blijven slapen. En met dank aan de bijdrage van welgestelde sympathisanten wordt er drie keer per dag voedsel uitgedeeld. Er hangen zelfs aankondigingen van mensen die hun douche aan de betogers ter beschikking stellen.

Ik kan het nog steeds niet helemaal geloven. De sfeer van verbroedering lijkt compleet. Een mooi en veelzeggend detail is dat het gebruik van alcohol ontmoedigd wordt. Er worden discussies georganiseerd met simultaanvertaling in gebaren voor de doven en slechthorenden. Er is een podium voor concerten, en er is meer, meer, meer. De sfeer begint zich beetje bij beetje te verbreiden over de aanliggende straten, de Madrilenen en de toeristen kijken hun ogen uit, net als ik. Ze zien hoe de betogers netjes al hun rotzooi opruimen en zelfs meehelpen om de doorstroom van het verkeer langs het plein te garanderen. En langzaamaan begint men al bijeenkomsten te organiseren in de verschillende wijken en in de dorpen, in de hoop dat het overslaat. Ook in Italië schijnen er al mensen op de been te zijn…

Het is niet alleen een protest dus. Het is geen geschreeuw tegen de gevestigde orde. Het is een voorbeeld van hoe het anders zou kunnen als mensen zichzelf organiseren. Er staat hier een grote bus waar mensen hun ideeën in kunnen doen. En overal, werkelijk overal, hebben mensen papiertjes opgeprikt met hun eigen mening, soms ironisch, soms poëtisch en sommige behoorlijk radeloos. Ik weet niet hoe de situatie in Spanje precies is, maar één van de berichtjes lijkt het redelijk op te sommen: “Ik ben dubbel afgestudeerd, ik spreek vier talen, en ze nemen me nog niet eens aan om de trappen schoon te maken.”

Wat ervan gaat worden van dit protest valt niet te voorspellen, ik hou het voor jullie in de gaten. Want als er hier geschiedenis geschreven gaat worden, dan wil ik dat niet missen!

Ik ga jullie groeten, er komt hier net een oud kolonel van het Spaanse leger langslopen in vol ornaat, iemand die waarschijnlijk nog onder Franco heeft gediend. “Viva la repubblica,” zegt hij, en de mensen juichen hem toe, ze willen met hem op de foto. Dat is de sfeer dus!

Tot slot, bij wijze van gelukswens, wil ik de mooiste tekst met jullie delen die ik hier tot nu toe op één van de briefjes heb zien staan, hij is behoorlijk ‘zen’:

“Amanece, y no es poco!”

 

Ofwel: “De zon komt op, en dat is niet niks!”

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: